آقا بزرگ

تا قرن چهارم که بنا بر منابع تاریخی موجود اولین مدارس دینی در جهان اسلام شکل گرفتندٍ ،مساجد علاوه بر مرکزیت عبادی ،محلی برای آموزش علوم دینی نیز محسوب می شدند. بعد از این تاریخ نیز مساجد همچنان محل آموزش بوده و در برخی از آنها در کنار برگزاری مراسم مختلف عبادی و ارشاد مسلمانان ،گاه حجره هایی محدود برای آموزش علوم دینی احداث می شد.از قرن پنجم مدارس به عنوان نهادهای دینی به یکی از ارکان اصلی شهر های اسلامی تبدیل شدند.

ارتباط بین دو مرکز عبادی و علمی یعنی مسجد و مدرسه در طول تاریخ اسلام به صور مختلف وجود داشته که هم از نظر علمی و معنوی و هم از بعد معماری قابل تأمل است.معمولا بسیاری از مدارس در نزدیکی مساجد بخصوص مساجد جامع احداث می شدند . در مجموعه های شهری بزرگ هر چند مدرسه و مسجد دو رکن اصلی آنها به حساب می آمدند اما معمولا این دو عملکرد در قالب دو بنای مجزا احداث می شدند . اولین نمونه های تلفیق این دو عملکرد را می توان از دوره ی قاجار مشاهده کرد. تلفیق این دو عملکرد و احداث آن در قالب یک بنا باعث شد تا معماران به ناچار با ترکیب عملکرد های مختلف دو بنا ،که گاه مشترک بودند ،تغیراتی را در برخی الگوها ی متداول و پایدار موجود معماری آنها وارد کنند که به نوعی نو آوری در طراحی فضاها و ترکیبات فضایی انجامید.

ستاره ی طلایی...